Hướng tới nền nông nghiệp bền vững

Thứ Ba, 03/07/2018, 08:15 (GMT+7)

BHG - Trong những năm gần đây, mặc dù bị tác động mạnh của biến đổi khí hậu, nhưng sản xuất nông, lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh ta vẫn duy trì tăng trưởng ổn định. Ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) đã kiên trì thay đổi tư duy chỉ đạo sản xuất từ bề rộng sang chiều sâu, lấy giá trị gia tăng làm thước đo sản xuất. Tập trung sản xuất theo chuỗi giá trị và tiêu chuẩn an toàn, thân thiện môi trường với mục tiêu cốt lõi là nâng cao giá trị thu nhập cho người dân.

Người dân thôn Chang, xã Việt Lâm (Vị Xuyên) thu hoạch lúa Xuân.                                                   Anh: Minh Ty (Vị Xuyên)
Người dân thôn Chang, xã Việt Lâm (Vị Xuyên) thu hoạch lúa Xuân. Ảnh: Minh Ty (Vị Xuyên)

Ngay sau khi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, nhiệm kỳ 2015 – 2020 được ban hành, ngành NN&PTNT được tỉnh giao 6 chỉ tiêu và 1 chương trình Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp gắn với xây dựng Nông thôn mới (NTM); với sự năng động, tích cực, ngành đã chủ động tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh ban hành các nghị quyết chuyên đề, chính sách, đề án, kế hoạch, chương trình để tổ chức thực hiện. Vì vậy, hết năm 2017 có 4 tiêu chí đạt trên 92% mục tiêu nghị quyết đề ra, đó là sản lượng lương thực có hạt năm 2017 đạt 39,78 vạn tấn (đạt 94,7%); giá trị thu hoạch bình quân trên ha đất canh tác hết năm 2018 dự kiến đạt 45,78 triệu đồng (đạt 91,6%); tỷ trọng chăn nuôi năm 2017 chiếm 29,38%, dự kiến hết năm 2018 ước đạt 32%, hoàn thành vượt chỉ tiêu nghị quyết đề ra; tỷ lệ độ che phủ rừng dự kiến hết năm 2018 đạt 56,5% (đạt 97,4%); tỷ lệ cư dân nông thôn được sử dụng nước hợp vệ sinh hết năm 2018 đạt 81,5% (đạt 94,8%); số xã được công nhận đạt tiêu chí NTM hết năm 2017 có 23 xã, phấn đấu hết năm 2018 toàn tỉnh có 33 xã đạt tiêu chí NTM (đạt 86,8%). Dự kiến cuối năm 2018 có 1 tiêu chí tỷ trọng chăn nuôi đạt mục tiêu nghị quyết.

Người dân xã Vĩ Thượng (Quang Bình) đưa máy vào thu hoạch lạc vụ Xuân.						 Ảnh: PV
Người dân xã Vĩ Thượng (Quang Bình) đưa máy vào thu hoạch lạc vụ Xuân. Ảnh: PV

Để cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, với mục tiêu nâng cao giá trị thu hoạch/ha cây trồng hàng năm, nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm, nhằm nâng cao thu nhập cho người dân, ngành NN&PTNT cùng với Ban Chỉ đạo Đề án Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp từ tỉnh đến huyện đã vào cuộc chỉ đạo quyết liệt, tập trung vào các loại cây, con thế mạnh được xác định như: Cam, chè, dược liệu và trâu, bò, ong, nhằm phát triển theo chuỗi giá trị, sản xuất theo hướng an toàn. Với chủ trương đúng đắn, định hướng rõ ràng, tỉnh đã chỉ đạo ngành Nông nghiệp xây dựng đề án đến năm 2020 ổn định diện tích cam 5.000 ha, trong đó 70% sản xuất theo tiêu chuẩn VietGap. Từ chủ trương đó, các huyện Bắc Quang, Quang Bình, Vị Xuyên đã tích cực mở rộng diện tích trồng cam, vì vậy diện tích cam hiện nay có khoảng 8.306 ha, trong đó diện tích cho thu hoạch 3.364,9 ha, niên vụ 2017 – 2018 sản lượng khoảng 40.000 tấn quả, đem lại thu nhập cho các hộ sản xuất cam năm 2018 khoảng 400 tỷ đồng. Như vậy, diện tích cam hiện nay đã gấp đôi so với mục tiêu đề ra. Cùng cây cam, với mục tiêu lấy cây chè làm cây mũi nhọn để phát triển kinh tế, ngành Nông nghiệp phối hợp chặt chẽ với các huyện tập trung chỉ đạo người dân thâm canh để nâng cao năng suất, chất lượng chè theo hướng phát triển chuỗi giá trị, nâng cao sản phẩm bằng phương thức sản xuất chè an toàn theo tiêu chuẩn Gap, khuyến khích các doanh nghiệp xây dựng vùng nguyên liệu theo hướng an toàn, phân vùng nguyên liệu cho các cơ sở, nhà máy chế biến để tránh tranh chấp vùng nguyên liệu, cạnh tranh không lành mạnh. Vì thế, đến nay, toàn tỉnh có diện tích chè trên 20.626 ha, diện tích cho sản phẩm trên 18.231 ha, năng suất đạt trên 37 tạ/ha, sản lượng đạt trên 67.532 tấn. Trong đo, diện tích cấp chứng nhận Gap 7.153 ha, chiếm 39,2% diện tích cho thu hoạch toàn tỉnh. Giá bán sản phẩm Gap cao hơn từ 2 lần so với sản xuất thông thường. Cùng đó, cây dược liệu cũng được đưa vào trồng, thu hút nhiều doanh nghiệp vào tỉnh; kết quả, hết năm 2017 toàn tỉnh trồng mới trên 2.042 ha cây dược liệu, với 11 loài cây trong danh mục 29 loài dược liệu trồng giai đoạn 2016 – 2020. Nhằm phát triển nhanh, bền vững đàn gia súc, gia cầm, ngành NN&PTNT cũng tích cực tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Đề án phát triển nửa triệu con gia súc giai đoạn 2017 – 2020. Đồng thời quyết liệt triển khai thực hiện chính sách theo Nghị quyết số 209 và 86 của HĐND tỉnh “về chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hóa”. Vì vậy, đến nay chăn nuôi trâu, bò trên địa bàn tỉnh phát triển mạnh với trên 171.000 con trâu, tăng 1.474 con so với cùng kỳ năm trước; đàn bò có trên 111.000 con… Đặc biệt, các trang trại, gia trại phát triển mạnh, đến nay toàn tỉnh có 836 gia trại chăn nuôi trâu, bò, lợn, gia cầm.

Bên cạnh đó, phát triển nuôi ong cũng là một trong những chỉ tiêu trong Tái cơ cấu của ngành Nông nghiệp, vì vậy ngành đã tập trung hướng dẫn thành lập Hiệp hội nuôi ong, các chi hội tại các huyện vùng cao và các hình thức tổ chức khác. Cho đến nay, toàn tỉnh có 13 doanh nghiệp, HTX, 38 tổ hợp tác, nhóm sở thích tham gia sản xuất, chế biến mật ong Bạc hà. Trong đó một số doanh nghiệp, HTX hoạt động có hiệu quả, có thị trường tiêu thụ như: HTX Tuấn Dũng (Mèo Vạc), HTX Thành Đô và Công ty TNHH Trường Anh (Đồng Văn). Sản phẩm mật ong Bạc hà đã có Chỉ dẫn địa lý, tem truy xuất nguồn gốc, hiện tại đang được duy trì khai thác tốt và có thị trường tiêu thụ. Để cho sản xuất nông nghiệp thực sự phát triển bền vững, ngành cũng xây dựng và triển khai thực hiện chiến lược các chuỗi giá trị, như chuỗi giá trị cam, chè, Thảo quả, trâu, bò, ong… nhằm thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo mục tiêu tái cơ cấu đến năm 2020.

Cùng với các mục tiêu trên, ngành Nông nghiệp cũng đã tập trung tham mưu cho tỉnh triển khai thực hiện Đề án “Mỗi xã một sản phẩm”, phấn đấu lựa chọn, hoàn thiện, nâng cấp khoảng 80 – 100 sản phẩm thế mạnh trong nông nghiệp và dịch vụ du lịch nông thôn hiện có của các địa phương, phát triển 40 – 50 sản phẩm, công nhận, chứng nhận sản phẩm “mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) có ít nhất 3 sản phẩm 5 sao cấp tỉnh có thể xuất khẩu, 2 sản phẩm 3 đến 5 sao cấp Quốc gia. Lựa chọn, củng cố 60 – 80 tổ chức kinh tế sản xuất kinh doanh sản phẩm nông nghiệp và dịch vụ du lịch nông thôn hiện có của các địa phương tham gia chương trình. Phát triển mới 30 – 40 tổ chức kinh tế tham gia Chương trình OCOP, trong đó 5 – 7 doanh nghiệp, 25 – 33 HTX. Trong mục tiêu xã, thôn điển hình về phát triển kinh tế nông nghiệp, ngành Nông nghiệp đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Kế hoạch “về phát triển xã, thôn điển hình phát triển kinh tế nông nghiệp, giai đoạn 2017 – 2020”. Với mục tiêu  đến năm 2020 xây dựng 11 xã điển hình và 166 xã có thôn điển hình về phát triển kinh tế nông nghiệp. Để có cơ sở đánh giá đối với thôn, xã điển hình, ngành đã tham mưu cho tỉnh ban hành Quyết định số 127 ban hành Bộ tiêu chí thực hiện xã, thôn điển hình về phát triển kinh tế nông nghiệp. Kết quả năm 2017, các huyện đã xây dựng xong kế hoạch và lựa chọn, xác định những sản phẩm đặc thù, thế mạnh của địa phương để tổ chức tuyên truyền, thực hiện. Đến nay, toàn tỉnh đã có 13 xã, 46 thôn triển khai thực hiện. Năm 2018, ngành tiếp tục giao cho các huyện tổ chức thực hiện phát triển 28/220 xã, thôn điển hình về phát triển kinh tế nông nghiệp…

Có thể nói, với sự cố gắng nỗ lực của cán bộ CCVC trong nửa nhiệm kỳ qua, ngành NN&PTNT đã quyết liệt triển khai nhiều giải pháp thiết thực, tập trung vào lĩnh vực sản xuất nông, lâm nghiệp theo hướng sản xuất hàng hoá gắn với xây dựng NTM; tích cực chuyển đổi diện tích trồng cây lương thực sang trồng các loại cây có giá trị kinh tế cao; cải tạo thâm canh theo quy trình VietGap đối với các loại cây ăn quả… Với những kết quả đạt được, chắc chắn rằng ngành NN&PTNT sẽ gặt hái được nhiều thành công hơn nữa, góp phần tích cực trong công cuộc xóa đói, giảm nghèo cho người dân trên địa bàn toàn tỉnh.

Nguyễn Đức Vinh (Tỉnh ủy viên – Giám đốc Sở NN và PTNT)

.